کانسار زرشوران درقسمت مرکزی برگه تکاب – شاهین دژ قرارداشته و بر اساس تقسیمات زمین شناسی – ساختاری ایران(نبوی 1355)،بخشی از زون البرز – آذربایجان است. همچنین براساس نقشه زمین ساخت ایران (نوگل سادات-1992)در قلمرو ایران مرکزی و جزیی از کمربندارومیه – دختر (تبریز-بزمان) در نظر گرفته شده است.

 

تصویر مقطع شماتیک از کمربند کوهزایی زاگرس  جهت فلش موقعیت  کانسار زرشوران را نشان می­دهد

١-پوسته قاره ای ٢- رسوبات فانروزوئیک ٣- رسوبات تبخیری ۴- پوسته اقیانوسی ۵- توده های نفوذی ارومیه دختر ۶- سنگهای آذرین سنندج –سیرجان

 

پی سنگ پرکامبرین پسین، رخنمون غالب ناحیه زرشوران را تشکیل می­دهد و از کربنات ها و سنگ های آتشفشانی اسیدی تا متوسط تشکیل شده که با یک دگرشیبی مشخص توسط واحدهای جوانتر پوشیده شده است. در برخی نقاط توالی مذکور زیر تراورتن های کواترنر قرار گرفته است.درشکل 2-2-موقعیت محدوده در نقشه زمین شناسی 1:100000 تخت سلیمان آمده است.

موقعیت محدوده در نقشه زمین شناسی 1:100000 تخت سلیمان.

 

 

 

زمین شناسی اقتصادی ناحیه ای

منطقه مورد بررسی از نگاه ساختمانی دارای سه پهنه متفاوت قاره ای، دگرگونی و اقیانوسی است که با مرزهای گسله درکنار یکدیگر قرار گرفته اند. پهنه قاره ای با پوشش پلاتفورمی پرکامبرین- پالئوزوییک که در زون ساختمانی البرز – آذربایجان (سلطانیه- میشو) قرار می گیرد، پهنه دگرگونی بخشی از زون ساختمانی سنندج- سیرجان و شامل مجموعه ای از سنگهای دگرگونی میکاشیست، کوارتزیت، گنایس و آمفیبولیت است. پهنه اقیانوسی که شامل مجموعه ای از سنگ افیولیتی (دونیت، هارزبورژیت و لرزولیت) و سنگهای دگرگونی مرمر و آمفیبولیت است (بازمانده های اقیانوس پالئوتتیس) با مرز گسله در مجاورت با سایر واحدهای سنگی قرار گرفته اند.

تحلیل متالوژنی این ناحیه نشان می دهد که تمرکز کانه های فلزی در پیوند مستقیم با نوع پی سنگ و تحولات آن می باشد و به طور کلی به 4 نوع اصلی زیر قابل تقسیم است:

متالوژنی در کمپلکس های افیولیتی(پهنه اقیانوسی) که از نظر کانی سازی کرومیت، کبالت، مس، سرب و روی، تیتان، طلا، جیوه و کانسارهای غیر فلزی آزبست، تالک، گرافیت و … درخور بررسی است.

متالوژنی در پوسته قاره ای (پهنه قاره ای و دگرگونی) که از نظر کانی سازی آهن، فسفات، سیلیس، سرب و روی، فلدسپات و سنگهای تزیینی و نما شایان بررسی است

متالوژنی در گرانیتهای نوع برخوردی که از نظر کانی سازی قلع، تنگستن، نیوبیوم، زیرکنیم و فلدسپات در خور بررسی است.

متالوژنی در روندهای تکتونیکی- ماگمایی ترسیر وجوانتر: فعالیت های ماگمایی ترسیر به ویژه آتشفشان نئوژن در تمام پهنه های زمین ساختی اعم از اقیانوسی، قاره ای و دگرگونی بروز نموده و
گسله های قدیمی را نیز فعال نموده است. فعالیت این گسله ها موجب خروج محلولهای گرمابی از نوع تله ترمال گشته است. این نوع کانی سازی که باز کنشی نامیده می شود از نظر کانی سازی طلا، آنتیموان، آرسنیک، جیوه و کانیهای چند فلزی در خور بررسی است. بر این اساس می توان نتیجه گرفت محدوده مورد بررسی از پتانسیل معدنی بالایی برخوردار است.